ภาษาอีสาน หมวด ส

รวมภาษาอีสาน หมวด ส

ภาษาอีสาน หมวด ส ตามที่เคยรู้จัก ภาษาอีสาน มีอยู่หลายคำ จะมีคำไหนที่เรารู้จักไหมนะ

1. สกรรมกริยา
   หมายถึง กริยาที่ต้องมีกรรมหรือผู้ถูกกระทำมารับ.
2. สงสาร (โลก)
   หมายถึง การเวียนว่ายตายเกิด เรียก สังสารวัฏ
3. สถาปัตยกรรมศาสตร์
   หมายถึง ศิลปะหรือวิชาว่าด้วยการก่อสร้าง (ส.).
4. สนแส้ว
   หมายถึง ระคน สับสน ปนเป อย่างว่า สาวสนแส้วยิงสะออนอกอ่อน (กาไก).
5. สบบอน
   หมายถึง ปากบอน, ปากหมา
6. สบมนต์
   หมายถึง เสกมนต์
7. สม
   หมายถึง สมบัติ
8. สมถกรรมฐาน
   หมายถึง อุบายสงบใจ ใจที่มีราคะความกำหนัด โทสะความประทุษร้ายและโมหะความลุ่มหลง กิเลสสามตัวนี้ทำให้ใจวุ่นวาย ไม่สงบ ถ้าอยากให้สงบต้องเอาสมถกรรมฐานมาข่มไว้ การเจริญธรรมอย่างนี้เรียก เจริญสมถกรรมฐาน.
9. สมบัติคูณเมือง
   หมายถึง สมบัติที่ทำให้บ้านเมืองเจริญ เรียกสมบัติคูณเมือง มี ๑๔ อย่าง คือ หูเมือง ตาเมือง แก่นเมือง ประตูเมือง ฮากเมือง เหง้าเมือง ขื่อเมือง ฝาเมือง ขางเมือง เขตเมือง สติเมือง ใจเมือง คำเมือง เมฆเมือง (ประเพณี).
10. สมพระมิด
    หมายถึง ชื่อเจ้าเมือง
11. สมมา
    หมายถึง ขอขมา, ขอขมาลาโทษ
12. สมเพศ
    หมายถึง สงสาร
13. สรญาณทิพย์
    หมายถึง ญาณเกิดจากการระลึก
14. สระพัง
    หมายถึง สระน้ำ
15. สวบ
    หมายถึง คาบ, กัด
16. สวอย
    หมายถึง หมดเรี่ยวแรง สิ้นกำลัง
17. สวาท
    หมายถึง ชอบใจ
18. สอด
    หมายถึง แอบมอง
19. สอดแส้ว
    หมายถึง หลบหลีก ลี้ หนีไป อย่างว่า ชาติที่แนวนามเชื้อราชสีห์ตัวใหญ่ บ่ห่อนบินสอดแส้วไปได้ดั่งแหลว (สุด).
20. สะน่อง
    หมายถึง ส้นเท้า, ส้นตีน
21. สะบายดีบ่
    หมายถึง สบายดีไหม
22. สะระหน่องก่องแก่ง
    หมายถึง ไม่มีความหมาย
23. สะลอน
    หมายถึง อยู่เป็นแถวเป็นแนว
24. สะหวอย
    หมายถึง อ่อนเพลีย, หมดแรง
25. สะหวอย
    หมายถึง เพลีย
26. สะออน
    หมายถึง ปลื้ม, น่าชมเชย
27. สะออน
    หมายถึง เป็นภาษาพูด (ควมเว้า) ของชาวอีสาน มีความหมายว่า ชอบใจ, พอใจ, ติดใจ, ปลื้ม, น่าชมเชย
28. สะออนใจ
    หมายถึง ตื้นตันใจ
29. สะอื้น
    หมายถึง ร้องไห้
30. สะเดิด
    หมายถึง สะดุ้ง
31. สะเบยเนื้อ
    หมายถึง สบายกาย
32. สะเพินค้าง
    หมายถึง ตกลงจะทำหรือไม่
33. สะแล้งแง้ง (ล้ม)
    หมายถึง ล้มนอนตะแคง
34. สะโส
    หมายถึง กระต่าย
35. สักสาด
    หมายถึง ไม่ดีเลย
36. สักหยาด
    หมายถึง ไม่ดีเลย
37. สัง
    หมายถึง ทำไม
38. สังฆกรรม
    หมายถึง กิจที่พระสงฆ์สี่รูปขึ้นไปรวมกันทำภายในสีมา เรียก สังฆกรรม (ป.).
39. สังบ่มา
    หมายถึง ทำไม ไม่มา
40. สัจ
    หมายถึง ความจริง
41. สัญจร
    หมายถึง เที่ยวไป
42. สันแข่งใหญ่
    หมายถึง ลำแข้งใหญ่ (ขาใหญ่)
43. สัพพัญญู
    หมายถึง ชื่อพระพุทธเจ้า
44. สา
    หมายถึง สระ , หนองน้ำ
45. สาด
    หมายถึง เสื่อ
46. สานอ
    หมายถึง คิดเสียดาย (เป็นสร้อยคำ)
47. สาบคาว
    หมายถึง เหม็นสาบ, เหม็นคาว
48. สามีจิกรรม
    หมายถึง การแสดงความเคารพตามธรรมเนียมของพระเณรในระหว่างผู้ใหญ่กับผู้น้อย.
49. สายแนน
    หมายถึง คู่ครองที่เคยอยู่กินกันมาหลายภพหลายชาติ, บุพเพสันนิวาส, เนื้อคู่ กกแนน ก็เรียก
50. สำบาย
    หมายถึง สบาย
51. สำมะปิ
    หมายถึง จิปาถะ
52. สำมะแจะ
    หมายถึง สาระแน
53. สำมะแจ๋
    หมายถึง ลักษณะการพูดมากและไม่เป็นความจริง
54. สิ
    หมายถึง จะ
55. สิน
    หมายถึง ทรัพย์สิน
56. สินฟันไม้ (ไป)
    หมายถึง ไปตัดไม้ (ฉินท์ตัด)
57. สิบสิฮ่าง ซาวสิฮ่าง
    หมายถึง อะไรจะเปลี่ยนแปลงไปอย่างไรก็ตาม
58. สิผอมมื่อนี่หล่ะ
    หมายถึง จะผอมก็วันนี้แหละ
59. สิไป
    หมายถึง จะไป
60. สิ้ง
    หมายถึง ชำเลืองดู
61. สีบัว
    หมายถึง สีชมภู (ภาษาอีสานตอนบน)
62. สีแหล่
    หมายถึง สีน้ำเงินอมม่วง
63. สีโตน
    หมายถึง (กริยา) สงสาร รู้สึกเห็นใจในความเดือดร้อนหรือความทุกข์ของผู้อื่น, รู้สึกห่วงใยด้วยความเมตตากรุณา, เช่น เห็นเด็ก ๆ อดอยากก็รู้สึกสงสาร เห็นเขาประสบอัคคีภัยแล้วสงสาร.
64. สี่
    หมายถึง (กริยา) การร่วมประเวณี การมีเพศสัมพันธ์ (นาม) จำนวนสามบวกหนึ่ง เรียก สี่ เรียกชื่อเดือนทางจันรคติว่า เดือน ๔ ตกในระหว่างเดือนมีนาคม.
65. สื่อเมือง
    หมายถึง คนกลางที่นำข่าวของมหาชนไปสู่รัฐ อย่างว่า ท้าวฮุ่งไขเงื่อนถ้อยถามหมู่ลุงอาว ผายความยินสื่อเมืองฝูงเหง้า บัดนี้เฮาก็ฟันแมนฮ้ายคลาเวียงสะสว่าง เพิงที่เมี้ยนเครื่องเข้าพลล้านลวดลาย ฮู้รือ (ฮุ่ง).
66. สุย
    หมายถึง เฉียดไป อย่างว่า ยกยื่นเปลื้องค้อนแกว่งไกวกลาย แยงสุงสุยถืกกองทันสร้าง จักหมายหมั้นฮอยไคลคลาคลาด อดอยู่ฮ้างฮามหน้าบ่บาน (ฮุ่ง).
67. สุระพา
    หมายถึง พระอาทิตย์
68. สุราบาน
    หมายถึง การดื่มเหล้า น้ำเหล้า.
69. สูติกรรม
    หมายถึง การคลอดบุตร.
70. สูทกรรม
    หมายถึง การทำกับข้าวของกิน.
71. สูน
    หมายถึง โกรธ
72. สู่มื้อ
    หมายถึง ทุกวัน
73. ส่ง
    หมายถึง กางเกง
74. ส่วง
    หมายถึง สีข้าง ,เอว
75. ส่วง (บ่รู้)
    หมายถึง ไม่หายอยาก
76. ส่วยหน้า
    หมายถึง ล้างหน้า
77. ส่ำเชื้อ
    หมายถึง ชั้นต่างๆ
78. ส้นน่อง
    หมายถึง ส้นเท้า, ส้นตีน
79. ส้มผักเสี้ยน
    หมายถึง ผักดองชนิดหนึ่ง
80. ส้วม
    หมายถึง ห้องนอน
81. เสวตฉัตร
    หมายถึง ร่มขาว
82. เสิ่น
    หมายถึง บิน, โฉบ
83. เสียงเสพสอนไล
    หมายถึง เสียงบรรเลงดนตรี
84. เสี่ยงบุญเสี่ยงกรรม
    หมายถึง ลองดูว่าจะดีหรือไม่ ทั้งนี้ก็แล้วแต่บุญกรรมที่ทำมา.
85. เสี่ยว
    หมายถึง เพื่อน, มิตร
86. เสี่ยว
    หมายถึง เพื่อนรักเพื่อนแท้ที่เป็นเพื่อนกันโดยพิธีผูกเสี่ยว สหาย มิตร เพื่อน เกลอ คนที่มีรูปร่างหรือนิสัยใจคอเหมือนกันหรือเกิดไล่เลี่ยกัน พ่อแม่ผูกให้เป็นมิตรกัน เรียก เสี่ยว อย่างว่า โขโนเจ้าพรานสวงสองเสี่ยว (กาไก).
87. เสี่ยว
    หมายถึง เพื่อน
88. เสี้ยง
    หมายถึง สิ้น , หมด
89. เสือดดู
    หมายถึง ชำเลืองดู
90. เสื่อ
    หมายถึง ฟูก
91. เสื่อง
    หมายถึง ซ่อนไว้
92. เสื่องเงื่อน
    หมายถึง ซ่อนเงื่อนไว้
93. เสื้อหมากกะแล่ง
    หมายถึง เสื้อคอกระเช้า
94. เสโท
    หมายถึง เหงื่อ
95. เส้น
    หมายถึง หนทางเดิน
96. แสงสูรย์
    หมายถึง แสงอาทิตย์
97. แสด
    หมายถึง สีแสด
98. แสนสิ
    หมายถึง แม้ว่ามีมาก, แม้ว่าทำไปมาก, แม้ว่าจะ...
99. แสบบักหูก
    หมายถึง อาการกรดไหลย้อน หรือ สำนวน หมายถึง เจ็บใจ เจ็บปวดหัวใจ แสลงใจ
100. แส่ว
     หมายถึง 1. โฉบ เฉี่ยว เช่น ให้เจ้าเอายาวไว้คือกาคาบเอี่ยน อย่าได้เฮ็ดอ้อมป้อมคือฮุ้งแส่วหนู (ผญา) 2. เย็บ ปัก ถัก ร้อย เช่น ดูสะอาดล้ำหลิ้งแส่วไหมคำ แคงคานคุมเครื่องเหลืองสมเสื้อ ลำลำง้อมงามเฉลียวปุนแต่ง ฝูงนี้ลอนเลือกชั้นแฝงเนื้อพี่ไป ว่าเนอ (ฮุ่ง) คำที่ใกล้เคียง : แส่วหนี